- Từ Nam ra bắc, mỗi vùng miền của tổ quốc đều có những loại rượu đặc trưng khác nhau. Đa số, các tỉnh miền xuôi đều chưng rượu từ hoa quả hoặc cơm gạo. Nhưng khi đến với các tỉnh miền núi, du khách sẽ được thưởng thức rượu cần – là loại rượu được làm bằng cách ủ bằng mì, bắp hoặc gạo.

Cách thưởng thức rượu cần ở Thung Nai cũng có những nét riêng biệt. Loại rượu đặc sản của các tỉnh miền núi phía bắc này được uống bằng cách dùng một cây trúc, tre rỗng ruột, cắm vào trong ghè rượu để uống. Điều đặc biệt là trong cùng một bình rượu nhưng lại có nơi chua, nơi ngọt… vì vậy, nếu muốn thưởng thức các mùi vị khác nhau, bạn có thể uống rượu ở những vị trí khác nhau trong chóe. Đây là một điều vô cùng thú vị.

Rượu cần là loại rượu không thể thiếu trong các lễ hội của người Mường. Nguồn: Internet.

Ghè rượu được làm bằng đất, tráng men sành sứ với nhiều họa tiết, hình ảnh mang những nét đặc trưng của từng dân tộc, bản làng. Uống rượu cần cũng phải có những nghi lễ độc đáo. Đầu tiên, chủ nhà mở chóe rượu và đọc lời cầu khẩn mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu và những người thân cùng khách đến được mạnh khỏe, may mắn. Sau đó, chủ nhà nếm một ngụm nhỏ rồi nâng cần trao cho khách.

Sẽ có một thiếu nữ xinh đẹp, mặc váy thổ cẩm thêu hoa văn, cầm ca để tiếp nước vào chóe rượu. Nguồn: Internet.

Khách phải dùng hai tay để đỡ cần, tay trái đỡ phần miệng cần, tay phải nhẹ nhàng vuốt dọc thân cần rồi uống. Chủ nhà sẽ đích thân hoặc cử một thiếu nữ xinh đẹp, mặc váy thổ cẩm thêu hoa văn, cầm ca để tiếp nước vào chóe rượu. Người Tây Nguyên uống rượu rất công bằng, cách rót nước như vậy gọi là đong “kang”. Khi rót hết phần nước trong ca, nghĩa là khách đã uống hết phần rượu. Ngoài ra cũng thường thấy để xét công bằng về lượng rượu cho mỗi người, chủ nhà dùng cành cây gác ngang miệng chóe, có nhánh cắm xuống mặt nước một đoạn chừng một phân. Khi người uống hút rượu, mực nước thấp xuống, đến đoạn đầu nhánh cây là đủ phần mình.

Để uống rượu cần cũng có nhiều quy tắc. Nguồn: Internet

Vì vậy, dù không quen uống rượu, nhưng khi đã ngậm cần là phải uống, khi không uống được nữa, bạn có thể xin phép chủ nhà để trả lại cần. Ở một số nơi khác, khi cắm cần vào chóe, phải thật cẩn thận. Nếu cắm ngược xuống sẽ dễ bị hiểu lầm là cố ý khiêu khích

Ghè rượu được làm bằng đất, tráng men sành sứ với nhiều họa tiết. Nguồn: Internet.

Đó là một số nguyên tắc truyền thống trong các cuộc rượu của đồng bào miền núi. Vào những ngày lễ tết, quanh choé rượu cần, gia đình và bạn bè quây quần bên nhau, vừa uống rượu, vừa kể chuyện. Cũng từ đó những kinh nghiệm làm ăn hoặc bao mối tình trong sáng, bao vần thơ, điệu nhạc… đã nảy sinh từ cần rượu vút cong và ánh nhìn trìu mến, yêu thương….