Cùng với việc phát triển nở rộ, văn hoá cà phê bệt cũng rất phổ biến tại nước ta. Ngỡ tưởng thiên hướng bình dân này chỉ có tại Việt Nam, vậy nhưng tại quốc đảo sư tử, nơi mà chúng ta vẫn quen với hình ảnh của nhịp sống hiện đại, ở đó cũng tồn tại nét văn hoá thưởng thức cà phê bình dị như vậy.


Văn hoá đại chúng


Từng là thực dân địa của Anh quốc, Singapore sớm được tiếp cận với văn hoá cà phê. Các cửa hàng kinh dinh cà phê truyền thống vẫn chan chứa các con phố nhỏ ở đây. Với người Việt, cà phê cóc được định nghĩa rất đơn giản, có khi là một tấm bạt và vài chiếc cốc nhỏ, có khi được ngồi ghế bệt nhâm nhi ở nơi quán nhỏ. Còn cà phê cóc của Singapore thì có phần chỉnh chu hơn, phổ quát là những quán cũ như cà phê Giảng ở ta vậy.


Tại những quán cà phê này, bạn có thể ngồi hàng giờ để tán chuyện cùng nhau. Và thứ thức uống tại đây cũng chỉ có cà phê đen thuần chất chứ không nhiều biến tấu như ở ta. Những quán cà phê này đặc trưng tới nỗi chúng có riêng một danh từ để gọi, đó là kopitiam. Từ Kopitiam trình diễn.# rõ nền văn hoá đa sắc tộc tại Singapore: từ "kopi" mang nghĩa là cà phê trong tiếng Mã Lai, còn từ “tiam” trong tiếng Phúc Kiến có tức là cửa hàng.





Blogger ẩm thực Leslie Tay đã từng nói: “Nếu người phương Tây kiêu hãnh với các quán rượu thì ở Singapore, chúng tôi có kopitiam. Kopitiam là điểm đến của mọi người dân Singapore. Chỉ cần một ngày trải nghiệm với kopitiam, bạn sẽ hiểu thế nào là Singapore”.


Dù là một mô hình kinh doanh cà phê kiểu cũ nhưng kopitiam vẫn chưa bao giờ mất đi vị trí của mình trong đời sống sinh hoạt của người dân Singapore. Bạn có thể đến đây để tĩnh nhắm nháp ly cà phê nóng, hoặc cùng uống bia nói chuyện với bạn bè. Không gian thoải mái, gần gụi chính là cách mà các quán cà phê cóc vấn khách hàng, dù ở bất kì nền văn hoá nào.


Lát cắt lịch sử


Theo K.F. Seetoh, người sáng lập tạp chí Makansutra chuyên về ẩm thực, kopitiam lần trước hết xuất hiện ở Singapore vào những năm 1900, được lập nên bởi một người di cư từ miền Nam Trung Quốc, người đến Singapore để lớp một cuộc sống mới. Đây quả tình là điều khó hiểu khi văn hoá cà phê phổ quát tại đây đã lâu nhưng người tạo nên văn hoá cho họ lại là một người thiên di.





Kopitiam rất phổ biến tại Singapore, trước kia chúng chỉ nằm trong các con phố nhỏ. Nhưng khi việc kinh doanh cà phê gặp nhiều cạnh tranh hơn khi có sự hội nhập quốc tế. Bản thân các cửa hàng cũng dần có những sự thích nghi, và chính phủ cùng vào cuộc để bảo vệ nền văn hoá này. Theo đó, hiện nay các kopitiam được bố trí tại tầng 1 của các tổ hợp thương mại do Chính phủ xây dựng. Một số quán có cả điều hòa để phục vụ những thượng khách không thích không gian mở, đây là sự cải tiến đáng kể so với trước đây.


Nhìn lại Việt Nam, có nhẽ nét mộc mạc của văn hoá cà phê bệt cũng nên được lưu ý hay chăng?